Op 28 september 2026 fietsten Arthur Marquard en Rob Kniesmeijer Sterfietsroute 13: Den Haag Centrum – Vroondaal. Deze route vormt een belangrijke verbinding tussen het centrum en het zuidwesten van Den Haag, naar de relatief nieuwe wijk Vroondaal. Zoals bij eerdere evaluaties keken we naar comfort, veiligheid en doorstroming voor fietsers. In dit artikel beschrijven we onze bevindingen langs de route en signaleren we zowel sterke punten als knelpunten.

Door: Arthur Marquard en Rob Kniesmeijer

We beginnen vanaf het standbeeld van Haagse Harry op de Grote Markt. Tot de Monstersestraat is de route gelijk aan Sterfietsroute 6 naar Wateringseveld en Wateringen. De hele evaluatie van deze route is terug te vinden op de website. Vanaf de Monstersestraat loopt de route via een klein stukje Uitenhagestraat naar de Steijnlaan, Dierenselaan, Apeldoornselaan en de Escamplaan. Tenslotte fietsten we via de Madepolderweg Vroondaal in, de (bijna) nieuwe wijk aan de zuidwestelijke rand van Den Haag. Deze Sterfietsroute bestaat met name uit heel veel rechtdoor fietsen.

Prinsegracht en ’s-Gravenzandelaan

Het gezamenlijke deel van de Sterfietsroutes 6 en 13 loopt door het drukke binnenstedelijke gebied over de Prinsegracht en de ’s-Gravenzandelaan. Dit deel van de route beschreven we al eerder bij de evaluatie van Sterfietsroute 6. De fietsintensiteit is hier hoog, maar de ruimte voor fietsers is beperkt. Op de Prinsegracht zijn de fietspaden op verschillende plekken minder dan 1,80 meter breed en daarmee aan de krappe kant voor een route met zoveel fietsverkeer. De ’s-Gravenzandelaan is ingericht als fietsstraat. Toch voelt het fietsen hier niet altijd rustig of comfortabel aan. Er rijdt nog relatief veel autoverkeer over de straat, waardoor fietsers regelmatig met auto’s worden geconfronteerd. Daarmee komt het karakter van de fietsstraat eigenlijk niet goed uit de verf.

Van ’s-Gravenzandelaan naar Apeldoornselaan

Na de ’s-Gravenzandelaan volgt een wat rommelige, schuine oversteek. Hier is het goed opletten: vanuit de Uitenhagestraat kunnen plotseling auto’s en vrachtwagens van rechts komen. Via een kort stukje fietspad komen we op de Steijnlaan. Het eerste deel is een rustige woonstraat; deze is redelijk goed te befietsen. De route gaat verder naar het Paul Krugerplein. Wat volgt, is voor ons het dieptepunt van de route: de oversteek van de Paul Krugerlaan. Hier ligt een ingewikkeld kruispunt met tramverkeer, autoverkeer, fietsers en voetgangers. Voor fietsers is het lastig om hier een veilige en comfortabele oversteek te maken en een geschikt moment te vinden om tussen het overige verkeer het kruispunt te passeren. Dit past niet bij een Sterfietsroute. Ook het tweede deel van de Steijnlaan laat veel te wensen over. Dit is een 50 km/u-weg met aan beide zijden geparkeerde auto’s en een tram in het midden van de rijbaan. Voor een Sterfietsroute is dit een onveilige inrichting. De weg leent zich goed voor een verlaging van de maximumsnelheid naar 30 km/u, wat de verkeersveiligheid voor fietsers aanzienlijk zou kunnen verbeteren.

Na een ruime rotonde, waar fietsers voorrang hebben, gaat de route verder over de Dierenselaan. Een voordeel is dat de tramrails hier in de middenberm liggen en fietsers daardoor niet over de rails hoeven te rijden of rekening moeten houden met een tram die rakelings kan passeren. De rijbaan is echter krap, de snelheid van het autoverkeer ligt relatief hoog en de parkeervakken langs de weg zorgen voor extra risico’s. Vooral de combinatie van beperkte ruimte en langsparkeren maakt dit geen comfortabele fietsverbinding. Gezien de vele voetgangersoversteekplaatsen en korte afstand tot de bocht bij Apeldoornselaan zouden wij ook hier dringend adviseren de maximumsnelheid te verlagen tot 30 km/u. Automobilisten moeten hier sowieso echt moeite doen om al 50 km/u te kunnen rijden. Op de Apeldoornselaan is het goed fietsen. Er zijn vrijliggende en geasfalteerde fietspaden die bovendien wat breder zijn dan gebruikelijk. Vele fietspaden in Den Haag kennen de minimale breedte van 1.80 meter, hier lijkt het fietspad tenminste 2 meter breed. Als je naast elkaar fietst, maakt dat duidelijk verschil. Het is prettiger fietsen.

Escamplaan – Vroondaal

Vanaf de oversteek van de Apeldoornselaan naar de Zuiderparklaan volgt de route de Escamplaan tot aan de Lozerlaan. Dit (lange) deel van de route is duidelijk fietsvriendelijker dan het traject dichter bij het centrum. De fietspaden zijn breed en op sommige plekken zelfs meer dan twee meter breed.

Ter hoogte van het Haga Ziekenhuis is het fietspad tijdelijk versmald voor een mast met camera’s. Deze camera’s zijn geplaatst om het autoverkeer te kunnen stremmen en hebben de beruchte ‘horrorpoller’ vervangen. Op dit stukje Escamplaan wordt doorgaand autoverkeer geweerd. Er zijn op dit deel van de route vooral twee belangrijke nadelen. Allereerst het grote aantal verkeerslichten. Fietsers komen maar liefst acht keer voor een verkeerslicht tegen, waarbij ook de oversteken bij de Zuiderparklaan en de Lozerlaan zijn meegerekend. Dat is veel voor een relatief kort traject. Daarnaast wordt het fietscomfort op verschillende plaatsen verminderd door boomwortels die het asfalt omhoog drukken. Hierdoor ontstaan veel hobbels in het fietspad. Degene die verantwoordelijk was voor het planten van deze bomen krijgt van ons strafpunten! We hopen dat daardoor de gemeente een lerende organisatie wordt. De route voelt wel veilig aan, de fietspaden bieden meer ruimte en de ruimtelijke inrichting is over het algemeen overzichtelijk. Bij de Lozerlaan hebben fietsers een lange wachttijd bij de verkeerslichten. Even verderop eindigt de Sterfietsroute. Hier kan men via de Madepolderweg de wijk Vroondaal inrijden.

Conclusies

De Apeldoornselaan en een groot deel van de Escamplaan zijn fietsvriendelijk ingericht. Zo ziet de Fietsersbond het graag. In het centrum (Prinsegracht) en Transvaal (Steijnlaan, Dierenselaan) zijn de fietspaden en fietsstroken op veel plaatsen te krap voor de vele fietsers. De oversteek bij het Paul Krugerplein is niet veilig. De combinatie van tramverkeer, auto’s en voetgangers maakt het voor fietsers moeilijk om veilig en comfortabel over te steken. De snelheid van het autoverkeer blijft een probleem. Met name op de Steijnlaan en Dierenselaan zou een lagere maximumsnelheid de veiligheid en het comfort voor fietsers verbeteren. Op de Escamplaan is veel ruimte voor fietsers, maar het fietscomfort kan beter. De acht verkeerslichten zorgen voor veel oponthoud en de opdruk van het asfalt door boomwortels veroorzaakt onnodige hobbels.

Oordeel

De route is op een flink deel fietsvriendelijk ingericht, maar op enkele delen schiet de inrichting flink tekort en is deze zelfs onveilig. Daarnaast is de oversteek van de Paul Krugerlaan ronduit onveilig. Wordt het dan een kleine onvoldoende of net voldoende? We kiezen voor een 5,5! De route naar Vroondaal heeft de potentie uit te groeien tot een aantrekkelijke en veilige fietsverbinding tussen het centrum en Vroondaal, maar dan dient veiligheid een hogere prioriteit te krijgen dan de doorstroming van het autoverkeer.

Aanbevelingen

• Op een deel van de Steijnlaan en op de Dierenselaan zou een maximumsnelheid van 30 km/u uitgangspunt moeten zijn. Als fietsers gepasseerd kunnen worden door trams, vrachtwagens en auto’s, is dat voor fietsers niet prettig (waarschijnlijk ook niet voor de andere verkeersdeelnemers) en niet veilig.
• Het tracé van tram 12 wordt op verschillende plaatsen opnieuw ingericht vanwege de komst van bredere trams. Pak binnen deze plannen op hoe de oversteek van de Paul Krugerlaan in de Steijnlaan voor al het verkeer veilig kan worden ingericht.