In ons magazine Fietsbel (voorjaar 2025) kondigden wij aan om de Sterfietsroutes in de Haagse regio te gaan evalueren. Eerder deden wij op de website verslag van Sterfietsroute 2 (Den Haag Centrum – Leidschenveen). Nu doen wij verslag van de evaluatie van de Sterfietsroutes tussen Den Haag Centrum en Scheveningen Bad, routes 4 en 9. Op 10 september fietsten Arthur Marquard, Rob Kniesmeijer en Henk Zwijnenburg deze routes.
Sterfietsroutes
Het gaat bij Sterfietsroutes om belangrijke doorgaande fietsverbindingen, die meestal de binnenstad verbinden met andere delen van de stad en omliggende gebieden. De routes zijn onderdeel van het gemeentelijke fietsbeleid en zijn erop gericht om fietsen aantrekkelijker te maken en lopen langs rustige straten, groen, water en woonwijken. In totaal zijn er 19 Sterfietsroutes. De meeste lopen vanuit het centrum richting buitenwijken, maar er zijn ook enkele kortere routes die als verbinding kunnen worden gezien tussen de routes. Een overzicht vindt u hier: https://sterfietsroutes.nl/

Sterfietsroute 4
Sterfietsroute 4 start in de binnenstad bij het Spui en loopt van daaruit langs het Binnenhof en via de Parkstraat naar de Javastraat. Over de Javastraat wordt een klein stukje van Sterfietsroute 3 gebruikgemaakt (de verbindende route tussen Conradkade en Koninginnegracht), waarna linksaf wordt geslagen richting het Nassauplein. Vervolgens gaat de route verder door de Bankastraat en de Dr. Aletta Jacobsweg richting de Nieuwe Parklaan. Deze laan vormt de belangrijkste verbinding naar de kust en voert rechtstreeks naar het kruispunt met de Badhuisweg/Kuhrhausweg. Vanaf dit punt loopt de route door naar Scheveningen Bad, waar de verbinding eindigt vlak voor Kuhrhaus en Palacepromenade.
Ter hoogte van het Spui is de verkeerssituatie chaotisch in de drukte van de Binnenstad, maar in het autoluwe gebied langs het Binnenhof is het op zich niet onprettig fietsen. Wel houdt de fietsbestrating op ter hoogte van Plaats om over te gaan in sierbestrating. Dit is esthetisch wel aantrekkelijk, maar onduidelijk voor de route.
Gevaarlijke Parkstraat
Ter hoogte van Kneuterdijk wordt fietsinfrastructuur gevolgd die aan de smalle kant is, maar wel te doen. Pas echt gevaarlijk wordt de route ter hoogte van de bocht bij de Parkstraat: te weinig ruimte tussen tramrails en trottoir, te veel autoverkeer, te hoge snelheid van het wegregime (50 km/u). Dit gedeelte fietst onprettig en is sterfietsroute-onwaardig. Voor de gehele verdere Parkstraat geldt dat deze onprettig fietst over een smalle fietsstrook tussen rijbaan en geparkeerde auto’s. Voorbij de Mauritskade (waarde wachttijden bij de verkeerslichten lang is) verbetert de situatie iets, omdat de maximumsnelheid voor auto’s hier 30 km/u is, maar de auto- intensiteit blijft relatief hoog. Dit geldt voor de gehele route langs Plein 1813, tot aan de Javastraat. Rechts de Javastraat in (Sterfietsroute 3) zijn er fietspaden die qua breedte te wensen overlaten, maar het fietscomfort vergroten. De opstelstrook voor fietsers om links het Nassauplein in te slaan is erg krap, de wachttijd bij het verkeerslicht lang.

Ook op het Nassauplein en de daaropvolgende Bankastraat is sprake van fietsstroken langs geparkeerde auto’s op wegen met een snelheid van maximaal 50 km/u. Deze situatie is verder van ideaal, maar omdat de auto-intensiteit laag is en de fietsstroken wat breder, wordt dit niet direct als onprettig ervaren. Wel moet rekening worden gehouden met een mogelijk lange wachttijd bij de verkeerslichten om van het Nassauplein in de Bankastraat te komen.

Comfortabele Nieuwe Parklaan
Na de Bankastraat, vanaf de Dr Aletta Jacobsweg, wordt de route comfortabeler langs (smalle) fietspaden en een makkelijk te nemen rotonde om op de Nieuwe Parkweg te komen. Het tweerichtingsfietspad over de Nieuwe Parkweg (3,80 – 4,00m breedt, licht reliëf) geeft een fijne fietservaring. Aan het eind moet even opgelet worden bij het oversteken van de Badhuisweg/Kuhrhausweg waarna bij het linksafslaan het eindpunt van de route via een fietspad wordt bereikt.
Sterfietsroute 9
Sterfietsroute 9 fietsten wij in omgekeerde volgorde. Sterfietsroute 9 begint dan in Scheveningen op de plek van Sterfietsroute 4, maar volgt vanaf daar de Gevers Deynootweg, Jurriaan Kokstraat en Prins Willemstraat. Dan volgt de route de Scheveningseweg richting het centrum. De Scheveningseweg vormt de hoofdas van de verbinding en leidt langs de Scheveningse Bosjes richting de binnenstad. Via deze route komt de fietsverbinding uit bij Vredespaleis, volgt een stukje Javastraat (Sterfietsroute 3) en volgt vervolgens dezelfde weg als de hiervoor besproken Sterfietsroute 4 via de Parkstraat en de Kneuterdijk naar het Spui in hartje Den Haag.

Jurriaan Kokstraat en Prins Willemstraat: fietsonvriendelijk
De route begint aangenaam over vrijliggende fietspaden langs de Gever Deynootweg, die helaas al snel over gaan in fietsstroken. Pas echt ellendig wordt de route in de Jurriaan Kokstraat en Prins Willemstraat: fietsen tussen geparkeerde auto’s en tramrails, een te hoog snelheidsregime met een te hoge fietsintensiteit. Deze situatie lijkt epidemisch voor de stad Den Haag en we hebben hier al vaker over geschreven: de gemeente Den Haag durft niet te kiezen voor de veiligheid van fietsers boven het (parkeer)belang van automobilisten. Voor een Sterfietsroute, die gepresenteerd worden als veilige en comfortabel routes met weinig autoverkeer, levert het in ieder geval onacceptabele situaties op.

Smalle fietspaden langs de Scheveningseweg
De fietspaden langs de Scheveningseweg zijn vernieuwd en geasfalteerd en geven over het algemeen een goede fietservaring. De paden zijn alleen erg smal uitgevoerd voor een sterfietsroute. Met enige stuurmanskunst kun je op de meeste plaatsen met twee fietsers naast elkaar fietsen, maar dan kan er geen fietser meer passeren. Ter hoogte van het Vredespaleis is de fietssituatie verbeterd: de route sluit naadloos aan op de Javastraat, die na een ietwat lastige oversteek en met een niet al te riant fietspad kan worden gevolgd tot aan de Parkstraat, waarna dezelfde route geldt als voor Sterfietsroute 4, hiervoor beschreven en eindigend bij het Spui.
Conclusie
Waar wij bij de evaluatie van Sterfietsroute 2 nog een krappe voldoende konden geven, zijn de fietsroutes naar Scheveningen Bad (en Dorp) helaas onvoldoende:
- Er zijn geen bordjes die de beide sterroutes naar Scheveningen aangeven, fietsers moeten blijkbaar van te voren uitzoeken hoe de Sterfietsroutes lopen.
- Op hele stukken van de routes is het niet echt lekker fietsen: hoge auto-intensiteit, 50 km/u-wegen, tramrails, smalle fietsstroken en straatparkeren.
- De wachttijden bij verkeerslichten is soms lang; ook hier wordt de belofte (namelijk dat fietsers vaker groen krijgen in de cyclus) niet waargemaakt.
- Deze sterfietsroutes zijn niet altijd de kortste, de eenvoudigste of de meest veilige weg voor fietsers.
De Fietsersbond doet de aanbeveling de beide sterfietsroutes grondig te wijzigen en in elk geval de Parkstraat te mijden als onderdeel van welke fietsroute dan ook. Als wij mogen kiezen, leidt dan sterroute 4 zo snel mogelijk via de Lange Vijverberg en het Korte Voorhout naar het Malieveld. Vandaar lopen er brede, veilige fietspaden rechtstreeks naar het Kurhaus. Als bovendien op een aantal kruisingen het fietsverkeer richting Scheveningen bij elke verandering van de rijrichting telkens vijf seconden groen krijgt, schiet dat bovendien lekker op. Voor sterroute 9 geldt is de situatie feitelijk dat alleen het deel langs de Javastraat en de Scheveningseweg aan minimale eisen voldoet. Nu de Zeestraat opnieuw is ingericht, is echter routering via de Javastraat onlogisch. Dat laatste geldt ook voor het eindpunt van deze route. Waarom is dat hetzelfde als voor route 4? Is het niet beter fietsers via de Duinstraat naar het noorderstrand bij de haven te leiden? Kortom: hier valt nog wel wat te verbeteren.
Rob Kniesmeijer
Arthur Marquard
Henk Zwijnenburg